Zondagsmarkt in Kashgar
China – Kashgar | Anno 1998


In Centraal-Azië, en zelfs ver daarbuiten, is de Yekshenbe Bazaar of de zondagsmarkt van Kashgar een begrip

Elke zondag wordt Kashgar overspoeld door een onafzienbare menigte. Naar schatting met honderdduizend zijn ze. Te voet, per fiets of met de ezelskar stromen ze van heinde en verre toe. Sommigen komen zelfs uit het naburige Pakistan

Sommigen noemen het, al dan niet terecht, de grootste markt ter wereld

Maar het is bij uitstek een Oeigoerse aangelegenheid. Han-Chinezen laten zich op de zondagsmarkt liever niet zien. Zij geven de voorkeur aan klinische supermarkten om te shoppen
|
|
|



Kashgar is een vruchtbare oase. Water is er voldoende beschikbaar. Groenten, maïs, rijst, tarwe en katoen worden er geteeld, maar ook meloenen, druiven, abrikozen, per-ziken, kersen en vooral granaatappels, het symbool van de stad


Hamimeloenen zijn van oorsprong een product uit Xinjiang. Het vruchtvlees is knapperig en zoet


Gekookte eieren worden rood geverfd |
|
Sommige mensen bulken van het geld |

Erg populair bij de Oeigoeren is de girde nan, een broodje dat lijkt op een bagel, maar dan met een bodempje

Ook het grote, ronde en platte nanbrood wordt zeer gesmaakt
Beide broodsoorten worden in een tonur gebakken, een tonvormige oven van aardewerk. Eens opgewarmd met hout of steenkool op de bodem van het vat kan de temperatuur binnenin tot 480 °C oplopen |
|
De broodjes worden tegen de wand geplakt. De speciale smaak komt vooral voort uit het rechtstreeks contact met de vlammen en de rook die ontstaat als vet of sap op de gloeiende steenkool drupt |

Een markt zonder fastfoodkraampjes is als een café zonder bier

Een populaire snack zijn de manti, de deegballetjes gevuld met gekruid lamsvlees. Ze worden gegaard in grote stoommanden

|
|
|


Fascinerend is de wijze waarop noedels met de hand getrokken worden. Cruciaal is de samenstelling van het deeg, waarbij de juiste verhouding tussen tarwe en water gerespecteerd moet worden in functie van de omgevingstemperatuur. Het deeg wordt meticuleus gekneed en meermaals uitgerekt…
…en op zichzelf teruggeplooid om de gluten op één lijn te brengen en de elasticiteit van het deeg aanzienlijk te vergroten |
|
Vervolgens wordt het deeg in werkbare stukken gesneden en in meel gewenteld |
Het deeg wordt nu tot op dubbele armlengte uitgerekt en op zichzelf teruggeplooid. Zo ontstaan twee strengen. Een tweede keer rekken en terugplooien levert vier strengen, na drie keer zijn er dat acht |
|
Door het deeg af en toe in meel te wentelen en zijn vingers in de eindlussen te plaatsen belet de noedelmaker dat de strengen tegen elkaar klitten |
Na zeven keer rekken en terugplooien vormen 128 noedelstrengen het eindresultaat |
|
De strengen worden gekookt en samen met groenten en vlees als laghman geserveerd. Wat friet met stoofvlees is voor Vlamingen, is laghman voor Oeigoeren |
|
|
|




Een beurt bij de kapper… |
|
…ook voor de kleinsten |


Zonder hoofddeksel komen Oeigoerse mannen de deur niet uit



Een koopje?

In de traditionele Oeigoerse geneeskunde spelen de vier lichaamsvochten – bloed, slijm, gele gal en zwarte gal – een centrale rol. Ziek zijn betekent dat je lichaamsvochten niet meer met elkaar in balans zijn

Om die balans te herstellen, gebruikt de traditionele Oeigoerse geneeskunde bloemen, zaden, vruchten, mineralen en allerhande dierlijke ingrediënten zoals… gedroogde reptielen en amfibieën

|
Aan kleurrijke kinderbedjes geen gebrek |
|

De bedjes worden geleverd met aangepast instrumentarium – zowel voor jongens als voor meisjes – om de afwatering via een opening vlot te laten verlopen


Het spectaculairste schouwspel van de zondagsmarkt is wellicht Ulagh Bazaar, de veemarkt die in de schaduw van de oude stad plaatsvindt. In 2007 zal dat echter veranderen. De overheid zal de veemarkt naar Pamir Dadao verplaatsen, een tiental kilometer ten noordwesten van de stad. Zo wordt Kashgar weer een beetje minder Oeigoers

Vee verhandelen is een vrijwel uitsluitend een mannenzaak

Op de veemarkt kan je terecht voor een uitgebreid aanbod van viervoeters – schapen, geiten, ezels, koeien, paarden, kamelen… Alleen varkens ontbreken op het appel in deze islamitische gemeenschap


Bij sommige schapensoorten vervult staartvet of kurdyuk precies dezelfde functie als de bulten bij een kameel of een dromedaris, namelijk een voorraadje vet aanleggen voor slechtere tijden. De vetophoping kan tot dertig kilogram wegen. Kurdyuk is een sappig ingrediënt van manti, gestoomde deegballetjes gevuld met lamsvlees
|
|
|



|
|
|



Met een kennersblik wordt het dier gekeurd

Stevig onderhandelen is de boodschap. Pro’s en contra’s gaan over en weer, in een spel van bod en tegenbod komt de verkoopprijs tot stand

De koopman heeft er alle vertrouwen in, de koper aarzelt nog
De zaak is beklonken |
|
Tevreden met de aankoop en alvast een eerste portie voeder onder de arm |

Tel uit je winst, maar discretie is niet verzekerd

Een paard koop je niet zonder erop gereden te hebben

Zo nodig span je het paard voor de kar…

…om te zien hoe het zich gedraagt

Jaak Palmans
© 2025 | Versie 2025-08-22 14:00